Kun je fietsen op vierkante wielen?

Kun je vierkante wielen maken? Ja natuurlijk! Maar kun je ook rustig rijden op een fiets met dit soort wielen? Dat kan!

Maar je zult dan wel eerst wat aan het wegoppervlak moeten doen: je moet er een omgekeerde kettinglijn van maken.

Het bewijs dat het middelpunt van zo’n wiel dan een, kalme, horizontale lijn beschrijft vergt een pittig stukje wiskunde. De presentatie van David Griffin over Kettinglijnen, Parabolen en Bruggen geeft een inleiding in de materie, inclusief verwijzingen.

Eerst zien en dan geloven? Zie hier een bewegend plaatje:

#Komkommers in plastic: voer voor #wiskundestudenten

Het irriteerde mij eerst. Maar hoe meer ik erover lees, hoe milder ik erover ga denken: plastic om groente en fruit in de supermarkt. Wist u namelijk dat bijna de helft van de geproduceerde hoeveelheden G&F niet op ons bordje terecht komt?

Om dat percentage te verlagen kunnen supermarkten hun bijdrage leveren: zorgen dat deze artikelen langer meegaan, op de plank en bij ons thuis. En dat kan weer door ze in plastic folie verpakt aan te bieden.

Maar voedsel moet wel kunnen blijven ademen, dus je moet zorgen voor gaatjes in dat plastic. Niet te veel gaatjes, niet te weinig, net goed. Enzovoorts. Het bedrijf Perfotec in Mijdrecht zorgde voor een innovatie op dit terrein: een machine die op grond van het gemeten zuurstof- en kooldioxidegehalte met een wiskundig model bepaalt hoeveel gaatjes er in de verpakking moeten worden geprikt, hoe groot die moeten zijn en waar ze moeten komen. De houdbaarheid van groente en fruit in dit aldus geperforeerde plastic wordt met drie tot zeven dagen verlengd. Voor deze vondst won het bedrijf begin november de Groene Tulp voor de inventiefste duurzame uitvinding.

PS: prima (afstudeer)onderwerp voor wiskunde- of andere bètastudenten, lijkt mij.

Bron: Volkskrant

Stapel en statistische incompetentie

Morris

Hieronder een verontrustende paragraaf uit het definitieve rapport over de onderzoeksfraude van oud-hoogleraar Diederik Stapel.

Met name de laatste zin verontrust mij.

Dat niet alle (sociaal-) psychologen even veel van statistiek houden, valt hun niet kwalijk te nemen. Dat velen ook niet erg competent blijken te zijn op dit terrein is al bedenkelijker, maar hiervoor vallen hulptroepen in te schakelen.

Onkunde: geen probleem

Maar de eigen onkunde wordt niet eens als een probleem gezien! Let wel: de passage hieronder heeft geen betrekking op promovendi, die nog moeten leren wat wetenschappelijk onderzoek inhoudt, maar op medewetenschappers.

5.5 Statistische onvolkomenheden
Door de statistici werden tal van onvolkomenheden aangetroffen bij de bestudering en heranalyse van al het onderzoeksmateriaal. Dat is onvermijdelijk; men mag niet verwachten dat sociaal-psychologische onderzoekers op de hoogte zijn van de laatste, specialistische technieken op statistisch gebied. Maar verontrustend is wel dat het hier toch vaak ging om onbekendheid met elementaire onderdelen van de statistiek. Zo werd in een artikel een hele serie uitkomsten aangetroffen van t-toetsen op het verschil tussen twee gemiddelden, die van het soort waren: t = 0,90, p< 0.05 en dus ‘significant’. De coauteur was oprecht verbaasd toen de Commissie Levelt opmerkte dat een coauteur dit als onzinnig had moeten opmerken. Een andere coauteur bleek geen notie te hebben van wat men nu eigenlijk ‘deed’ in een factoranalyse of wat de betrouwbaarheidscoëfficiënt alfa voorstelt, laat staan wat de berekende onbetrouwbaarheid van bijvoorbeeld de covariaten voor consequenties kan hebben voor de schatting van het experimentele effect.
Ook werden in een bepaald geval de ruwe data vervangen door ‘geschatte data’, verkregen uit een of andere vorm van ‘smoothing’ of ‘curve fitting’. Deze werden voorgesteld als de echte ruwe data. De coauteur zag hier niet echt een probleem in en had overigens ook geen idee hoe dit gebeurd was: ‘via een optie in Excel’ (de statistici konden de geschatte data op geen enkele manier reproduceren of koppelen aan de oorspronkelijke data).

Het zijn slechts enkele voorbeelden van statistische incompetentie en desinteresse. Door coauteurs werd dit in de gesprekken veelal niet als een gemis of probleem ervaren.

Internetzoekopdracht met prijs: #Mastaba en #wiskunde

De Bulgaarse kunstenaar Christo, bekend van zijn inpakprojecten (o.a.: Rijksdag in Berlijn), is al jaren bezig met de realisatie van zijn Mastaba-project in de Verenigde Arabische Emeritaten: een afgeknotte piramide [? HW], opgebouwd uit 55-gallon olievaten.

Voor de hand liggende vraag: hoeveel van die vaten heeft hij nodig?

Onder de inzenders van een deugdelijke berekening hiervan wordt een set rekenonderzetters (100% wol) verloot. Uiterlijk 30 november insturen (wisc@planet.nl).

Bron: Volkskrant

Rondgang door Escher’s Werkkamer

Maurits Cornelis Escher (Leeuwarden, 17 juni 1898 – Hilversum, 27 maart 1972) was een Nederlandse kunstenaar, die bekend is om zijn houtsneden, houtgravures en lithografieën, waarin hij vaak speelde met wiskundige principes.

Hier een prachtig filmpje van Christóbal Vila over een denkbeeldige tocht door Escher’s werkkamer.

Bron: etereaestudios.com

Met dank aan @dvandenbogaart

Wie is er bang voor het #algoritme?

Reid, Geleijnse & Van Tol

Het gevaar van computers is niet dat ze te slim worden, maar dat ze dom blijven en de mens niet precies weet wat ze doen. Zegt Kevin Slavin, in een poging ons ‘algo-analfabeten’ tot meer inzicht te brengen.

Zo begint vandaag een interessant artikel in de Volkskrant. Het is geen vlammend betoog tegen algoritmen (Hoe zou dat ook kunnen? Dat u dit berichtje leest en dat u straks met Google van alles over game-ontwerper Kevin Slavin kunt vinden is te danken aan die algoritmen), maar een pleidooi voor meer kennis – ook bij leken – over hun werking, hun mogelijkheden én hun beperkingen.

Kevin Slavin houdt vrijdag 30 november een TEDxlezing over The History and Future of Luck.

Alan Turing: informaticus avant la lettre

Sculpture by Stephen Kettle

Op 23 juni 2012 is wereldwijd de honderdste geboortedag van Alan Turing gevierd (1912 – 1954). Als eerbetoon aan Turing is op het Centrum Wiskunde & Informatica op het Science Park in Amsterdam de tentoonstelling Turings Erfenis te zien. In deze tentoonstelling staat de betekenis van Alan Turing als oorlogsheld, computerpionier en grondlegger van kunstmatige intelligentie centraal.

De tentoonstelling is te zien tot 30 november 2012. Op zondag 25 november, is de tentoonstelling voor een laatste keer in het weekend geopend voor publiek tussen 12.00 en 16.00 uur.

Op de tentoonstelling is onder meer een Enigma te zien, een Turingmachine van LEGO en een computertechniek die foto’s van potvissen vergelijkt en herkent. Alan Turing speelde verder een cruciale rol in de ontwikkeling van de computer. De Turingmachine uit 1936 is een adequaat model van de computer: wat de computer ooit zal kunnen kan de Turingmachine ook.

H – R + Z = 2 geldt ook op Goeree-Overflakkee

Maurits Escher, 1963

Wiskunde hoef je niet aan wiskundigen en wiskundedocenten over te laten. Leerlingen van RGO Middelharnis verzorgen op 14 december presentaties tijdens de Avond van de Wiskunde, die voor de derde maal op rij georganiseerd wordt. Op die avond komt onder andere de formule van Euler voor veelvlakken aan de orde. Hier de flyer.

Een lofwaardig initiatief! Ik wens de leerlingen en de sectie dan ook veel succes.